Waarom 'no contact' zo goed past bij genderideologie: een boekbespreking

Waarom breken steeds meer volwassen kinderen radicaal met hun ouders, soms zonder duidelijke aanleiding en zonder weg terug? Die vraag staat centraal in No Contact, het nieuwe boek van filosofe Noelle Mering, dat onlangs uitgebreid besproken werd door Sarah Mittermaier, auteur van de gender-kritische nieuwsbrief gender:hacked. Voor ouders van kinderen die zich hebben laten meeslepen in een genderidentiteit — en die vervolgens het contact verbreken zodra er twijfels worden geuit — leest de bespreking als een beschrijving van hun eigen situatie.

De "Empowerment Delusion"

De kern van Merings analyse is wat zij de "Empowerment Delusion" noemt: de tegenstrijdige overtuiging dat een mens grip heeft op zaken die in werkelijkheid vaststaan — zoals het biologisch geslacht — en tegelijk machteloos zou staan tegenover omstandigheden die wel degelijk te veranderen zijn, zoals de kwaliteit van een relatie. Die omkering is volgens Mering geen toeval, maar een direct gevolg van een cultuur waarin identiteit wordt gezien als iets dat je zelf construeert in plaats van iets dat je ontdekt of ontvangt.

Als identiteit zelfgemaakt is, wordt onenigheid een aanval

Zodra identiteit volledig zelf gecreëerd wordt, betoogt Mering, voelt iedere twijfel of tegenspraak van een ander niet meer als een gewoon meningsverschil, maar als een existentiële dreiging. Een ouder die vragen stelt over een sociale of medische transitie, wordt in die logica niet ervaren als een bezorgde ouder, maar als iemand die de kern van wie je bent probeert te ondermijnen. Dat verklaart, aldus de recensie, waarom reacties op zulke vragen vaak zo fel en definitief zijn: het gaat niet over een mening, maar — in de beleving van het kind — over het eigen bestaansrecht.

Expressief individualisme en de therapeutische cultuur

Mering plaatst dit patroon in een breder cultureel kader dat zij "expressief individualisme" noemt: een wereldbeeld waarin de eigen zelfexpressie boven relationele verplichtingen wordt gesteld, en waarin anderen — inclusief ouders — vooral instrumenteel worden gezien, als middel voor de eigen zelfontplooiing in plaats van als mensen met een eigen aanspraak op de relatie. Een therapeutische cultuur die morele vragen vertaalt naar vragen van psychologisch comfort, maakt het volgens Mering makkelijker om een relatie simpelweg te verbreken dan om het ongemak van herstel aan te gaan. "No contact" wordt zo niet de laatste noodgreep, maar een voor de hand liggende eerste stap.

Waarom dit direct raakt aan genderzorg

Mittermaier trekt in haar bespreking de lijn door naar de genderzorg: wanneer een klinische of sociale omgeving een kind bevestigt dat het lichaam ondergeschikt is aan een zelfgekozen identiteit, en wanneer diezelfde omgeving twijfel of kritiek framet als onveilig of zelfs schadelijk, ontstaat precies de voedingsbodem die Mering beschrijft. Ouders die vragen stellen — niet om af te wijzen, maar om zorgvuldig te blijven — lopen zo het risico als bedreiging te worden gezien, terwijl affirmerende klinieken, scholen en online gemeenschappen als veilige bondgenoot worden ervaren. Het gezin verliest zo terrein aan instituties die zelden de langetermijngevolgen dragen van de beslissingen die zij aanmoedigen.

Hoop, ondanks de analyse

Ondanks de somberheid van haar diagnose eindigt Mering niet in wanhoop. Zij verkent hoe mensen banden kunnen behouden dwars door onenigheid heen, door je bewust naar de ander toe te keren in plaats van je ervan af te wenden tijdens conflict. Voor ouders die vastlopen in het contact met een kind dat zich heeft teruggetrokken, biedt dat geen kant-en-klare oplossing, maar wel een aanknopingspunt: niet de twijfel verstoppen, en evenmin de relatie opgeven, maar volhouden dat een ouder er mag zijn met vragen — juist uit liefde, niet ondanks liefde.